Waterbeleid in Wommelgem: het riool op de dool!
Het volledige Wommelgems grondgebied watert af in noord-westelijke richting:
naar het Groot Schijn. Alle belangrijke beken in onze gemeente kruisen het
grondgebied dus van zuid naar noord volgens de natuurlijke afwatering. Een
aantal van deze beken worden door verschillende ingrepen van de mens
(rechttrekken, dijkverhoging, uitbaggeren,...) bij hevig regenweer erg zwaar
belast. De Diepebeek en Koude Beek bijvoorbeeld zijn nu al tot aan de rand
gevuld bij zware regenbuien of langdurige periodes van neerslag. Hierdoor
ontstaan er vaak overstromingen of opstuwingen via de riolering tot bij mensen
thuis.
Groen! Wommelgem is er altijd vanuit gegaan dat het afvoeren van regenwater
moet gebeuren via de natuurlijke afwatering. Regenwater is perfect zuiver en
hoort niet thuis in een rioolbuis! Het kan perfect via grachten of beken
wegstromen naar het Schijn. Je vangt hiermee ook twee vliegen in één klap,
want het regenwater zal voor een groot deel via de bodem van de beek in de grond
kunnen sijpelen, wat de vruchtbaarheid van deze streek op lange termijn in stand
zal houden. Door regenwater en afvalwater volledig te scheiden, zal er bij hevig
regenweer nooit meer rioolwater omhoogstuwen tot in de straten of huizen. De
afvalwaterstroom blijft immers altijd constant, enkel het zuivere regenwater zal
qua debiet pieken, maar zal naar de dichtst bijzijnde beek geleid worden.
"Logisch toch!", hoor ik u denken. Maar in onze gemeente
pakt het gemeentebestuur het momenteel niet zo logisch aan! Dit bestuur heeft
geen lange termijn visie, waardoor het blunder na blunder maakt. In de
Milieuraad van 14/12/2004 zegt het bestuur zelfs dat "...het eigen
rioleringsplan eigenlijk niet meer gevolgd wordt." Een kort historisch
overzicht:
Eind jaren '90: De Grote Vergissing
We beginnen eind jaren '90 bij de heraanleg van de Herentalsebaan. Er moest
een collector aangelegd worden, die het afvalwater van Wommelgem-Centrum zou
verzamelen en doorsturen naar het toen gloednieuwe zuiveringsstation aan den
Tip. De optie die de Vlaamse MilieuMaatschappij (VMM) wou nemen, was de
natuurlijke afwatering volgen, via Welkomstraat, Handboogstraat, Hoevestraat en
Ternesselei. Ook wij als groene partij waren deze oplossing het meest genegen.
Langs deze route was er geen grote pomp nodig en het was bovendien de kortste
weg. Het zou in de toekomst ook makkelijker geweest zijn om met het regenwater
weg te kunnen, want je kon de natuurlijke afwatering blijven volgen. Het
toenmalige bestuur (met oa VLD-CD&V) vond deze optie echter te ingrijpend
voor het dorpscentrum en koos een andere route. Er zou een riolering worden
aangelegd langs de Herentalsebaan, maar omdat men de natuurlijke afwatering niet
zou volgen, moest hiervoor een grote pomp geplaatst worden ter hoogte van
Wommelgem Statie. Water loopt nu eenmaal niet vanzelf omhoog!
Deze beslissing was het begin van alle waterellende in Wommelgem, zoals men
al snel zou merken. Bij zwaar regenweer werd deze pomp al snel overbelast,
waardoor er water vanuit de riolering in de Diepebeek gestort moest worden. Deze
beek - sowieso al zwaar belast - kon deze extra hoeveelheid water vaak niet
slikken, met overstromingen tot gevolg. Gaat u zelf maar eens kijken na een
zware onweersbui op het kruispunt Herentalsebaan-Welkomstraat of in de
Westermoer...
Alsof dit nog niet erg genoeg is, besluit het gemeentebestuur om uitgegraven
grond van de werken aan de Herentalsebaan te gebruiken om weilanden langsheen de
Pietingloop met een halve meter op te hogen. Een ingrijpende maatregel die de tuinen van de
Stommehoevestraat dreigde onder water te zetten. Om dit alsnog te verhinderen
werd er dan maar een bufferbekken voorzien, waarvoor de gemeente verschillende
gronden moest onteigenen.
Begin jaren 2000: Hoe kan men bouwen op slechte fundamenten?
In 2001 smeden VLD en CD&V plannen om alsnog het centrum van de gemeente
op te breken, iets waar ze vijf jaar daarvoor nog tegen waren. Aangezien men
indertijd gekozen heeft voor de oplossing via de Herentalsebaan kan men moeilijk
anders dan met het afvalwater langs de collector van Wommelgem Statie te
passeren. Gelukkig is men ondertussen verplicht om een volledig gescheiden
netwerk aan te leggen voor afvalwater en regenwater en bestaat dus nog de mogelijkheid om
met dit laatste water alsnog de natuurlijke weg te volgen en af te voeren via een een beek die vertrekt vlakbij de Kerkplaats (= Dorpsloop). Ondanks
opmerkingen in de milieuraad en vervolgens door Groen! ook in de gemeenteraad,
drijft het gemeentebestuur zijn zin door en laat het regenwater uitmonden
stroomopwaarts in de Diepebeek, via de Welkomstraat en de Kasteelstraat. Dit is
op nauwelijks 100m van het nu al kritieke punt van Wommelgem Statie!
Groen! heeft zich altijd verzet tegen deze oplossing! Men heeft heel het
rioleringsstelsel van de Kerkplaats en omgeving zo aangelegd dat het ondergronds
"omhoog" kan stromen. Maar het grootste probleem is het feit dat men
zich tegelijkertijd ook heeft vastgezet met alle omliggende straten: men kan
niet anders dan dezelfde weg volgen aangezien de Kerkplaats hét
rioleringsknooppunt is van onze gemeente. De pomp die alles via de
Herentalsebaan naar het zuiveringsstation moet voeren zal deze extra toevloed
niet aankunnen. Gevolg: nog meer overstromingen in de omgeving van de
Diepebeek!
2003: het probleem van de Diepebeek
In 2003 stelt de Vlaamse Overheid een rapport op waarbij men de risicozones
voor overstromingen in Vlaanderen in kaart wil brengen. Ook de Diepebeek wordt
in dit kader bestudeerd. Er worden verschillende gevoelige overstromingspunten
vastgesteld langsheen deze beek, waarvan er verschillende in de woongebieden tussen
de Westermoer en de Keerbaan gelegen zijn. Daarom maant de Vlaamse Overheid de
plaatselijke overheden aan om voorzichtig om te springen met deze beek en ze zo
weinig mogelijk te beïnvloeden. Het gemeentebestuur neemt geen enkele maatregel
naar aanleiding van dit plan. Of toch wel? Datzelfde jaar keurt het
gemeentebestuur bovenstaande plannen voor de heraanleg van het Centrum goed.
Pikant detail: twee VLD'ers onthouden zich bij de stemming: schepen Ludo Neyens
(woont in één van de overstromingsgebieden langs de Diepebeek) en raadslid
René Mortelmans (lid van de vrijwillige brandweer). Zou Groen! dan toch gelijk
hebben?
2005: de laatste kans
In 2005 start men met de heraanleg van de Handboogstraat. Dit is de laatste
kans om alsnog de natuurlijke afwatering te volgen, maar ook nu kiest het
gemeentebestuur ervoor om via Wommelgem Statie te gaan. Men heeft ondertussen
het hele dorpscentrum omgeploegd, wat dezelfde mensen nog geen tien jaar ervoor
te ingrijpend vonden!
2006: het zoveelste voorstel van de VLD
In de aanloop naar de verkiezingen komt de VLD met een nieuw voorstel: de
heraanleg van de Torenstraat, een straat waar evenveel meningen over bestaan als
ze bloembakken telt! De riolering watert er af in de richting van de Keerbaan,
maar mondt ook uit in de Diepebeek. Hoe zal men hier de afwatering aanpakken? En
zal men ineens van de gelegenheid gebruik maken om er ook aparte
regenwaterafvoer te voorzien? Of zal men het dorpscentrum hierop aansluiten en
heel het dorpscentrum terug openbreken?
CONCLUSIE
We blijven als groene partij met een aantal prangende vragen zitten.
- Waarom
is er nooit samengewerkt met Vlaamse Milieumaatschappij ? Het argument van
toen wegens de last van de werken in het Dorp houdt geen steek want enkele
jaren later werd heel het Dorp alsnog omgeploegd. - Waarom
werd er gekozen voor collector Herentalsebaan ? De gevolgen van deze optie
hebben ons in ieder geval veel geld gekost: de herschikking van het
waterbufferingsgebied rond de Pietingbaan en het bouwen van pompinstallatie
aan Wommelgem Statie. - Wat
met de noodzakelijke heraanleg van de Damiaanstraat? Gaat het regenwater ook
hier afgevoerd worden via Welkomstraat en Kasteelstraat naar Diepebeek ? - Waarom werden al die jaren steevast argumenten van milieuraad en GROEN!
genegeerd omtrent het gevaar van extra watertoevoer naar Wommelgem statie ?
VASTSTELLING
In 2006 kijken we opnieuw tegen de heraanleg van de Handboogstraat en
Torenstraat aan, maar de afvoer van het regenwater blijft volgens ons nog altijd
even slecht als vroeger. Tot hiertoe hebben al de bovenstaande werken ons
minstens 1.330.000 € of meer dan 53 miljoen oude Belgische franken gekost en
moeten sommige wijken in onze gemeente steeds vaker hun hart vasthouden bij een
zware regenbui. En dat noemt de VLD dan “een zuinig en doeltreffend
rioleringsbeleid”?
geschreven door Jan Herthogs met dank aan Fik Denissen
